Báo cáo thường niên về phòng vệ thương mại của EU

Ngày 28 tháng 7 năm 2025, Ủy ban châu Âu đã công bố Báo cáo thường niên lần thứ 43 về các hoạt động phòng vệ thương mại của EU, đánh dấu năm 2024 là một năm đặc biệt trong nỗ lực bảo vệ ngành công nghiệp nội khối trước cạnh tranh không công bằng từ quốc tế.

Số lượng cuộc điều tra tăng vọt

Trong năm 2024, EU đã khởi động 33 cuộc điều tra phòng vệ thương mại mới, gần gấp ba lần mức trung bình hàng năm. Trong số này có 29 vụ chống bán phá giá, 3 vụ chống trợ cấp và 1 vụ điều tra biện pháp tự vệ. Đây là con số cao nhất kể từ năm 2006. Đáng chú ý, hơn một phần ba các cuộc điều tra tập trung vào ngành hóa chất — gấp đôi so với năm trước và không có vụ nào liên quan đến hóa chất trong năm 2022. Ngành sắt thép đứng thứ hai về số lượng vụ việc bị điều tra.

Trung Quốc tiếp tục là quốc gia bị áp dụng nhiều biện pháp chống bán phá giá và chống trợ cấp nhất (85 biện pháp), tiếp theo là Thổ Nhĩ Kỳ (12), Ấn Độ và Nga (11 mỗi nước).

Tập trung hàng hoá nhập khẩu từ Trung Quốc

Trong số 33 vụ việc, có tới 20 vụ liên quan đến hàng nhập khẩu từ Trung Quốc. Vụ việc nổi bật nhất là cuộc điều tra chống trợ cấp đối với xe điện chạy bằng pin (BEV) từ Trung Quốc. Ủy ban châu Âu phát hiện có sự trợ cấp đáng kể trong toàn bộ chuỗi giá trị sản xuất BEV tại Trung Quốc, dẫn đến việc áp dụng mức thuế chống trợ cấp từ 7,8% đến 35,3% kể từ tháng 10 năm 2024. Hiện các cuộc đàm phán về cam kết giá đang diễn ra, cùng với các vụ kiện pháp lý do các nhà sản xuất xe điện và Phòng Thương mại Trung Quốc về nhập khẩu và xuất khẩu máy móc và sản phẩm điện tử (CCCME) khởi xướng.

Tăng cường cơ chế thực thi

Ủy ban châu Âu đã đơn giản hóa quy trình bằng cách áp dụng cơ chế đăng ký nhập khẩu tự động cho tất cả các vụ việc chống bán phá giá và chống trợ cấp mới, cho phép áp dụng thuế hồi tố.

Đồng thời, EU đã tăng cường nỗ lực chống lẩn tránh thuế, mở rộng phạm vi áp dụng thuế sang các quốc gia khác trong hai vụ việc: từ Nga sang Thổ Nhĩ Kỳ và Ca-dắc-xtan trong vụ ván ép bạch dương, và từ In-đô-nê-xi-a sang Đài Loan (Trung Quốc), Thổ Nhĩ Kỳ và Việt Nam trong vụ thép không gỉ cán nguội. Việc giám sát và phối hợp với cơ quan hải quan và thực thi pháp luật cũng được tăng cường.

Từ tháng 10 năm 2024, Ủy ban Châu Âu đã thay đổi quy trình, tự động đăng ký tất cả các lô hàng nhập khẩu trong các cuộc điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp. Trước đây, việc đăng ký chỉ được thực hiện khi có yêu cầu hợp lý từ ngành công nghiệp. Thay đổi này nhằm đơn giản hóa thủ tục và cho phép thu thuế hồi tố khi cần thiết.

Báo cáo cũng ghi nhận sự gia tăng mạnh các vụ phòng vệ thương mại nhằm vào hàng xuất khẩu của EU, đặc biệt từ Trung Quốc, với các cuộc điều tra nhắm vào rượu mạnh, thịt heo và sản phẩm sữa của EU. Ủy ban châu Âu lên án các hành động này là không chính đáng và mang tính trả đũa, đồng thời tích cực bảo vệ lợi ích EU thông qua cơ chế giải quyết tranh chấp của WTO. Tuy nhiên, Hoa Kỳ vẫn là quốc gia có nhiều biện pháp ảnh hưởng đến hàng nhập khẩu từ EU nhất (41 biện pháp), tiếp theo là Thổ Nhĩ Kỳ (23) và Trung Quốc (18).